ఇకపై దగ్గు మందు కొనాలంటే డాక్టర్ చీటీ తప్పనిసరి.. కేంద్రం కొత్త నిబంధనలు.!

దేశవ్యాప్తంగా మెడికల్ షాపుల్లో దగ్గు సిరప్‌ల విక్రయాలపై కేంద్ర ప్రభుత్వం కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. ఇకపై దగ్గు మందులు లేదా దగ్గు సిరప్‌లను ఎవరైనా నేరుగా మెడికల్ షాపుకు వెళ్లి కొనుగోలు చేయడం సాధ్యం కాదు. చెల్లుబాటు అయ్యే డాక్టర్ ప్రిస్క్రిప్షన్ ఉంటేనే ఫార్మసీలు వాటిని విక్రయించాల్సి ఉంటుంది. ఔషధాల వినియోగాన్ని మరింత క్రమబద్ధీకరించడం, మందుల భద్రతను పెంచడం, కలుషిత ఔషధాల వల్ల జరిగే ప్రమాదాలను నివారించడం లక్ష్యంగా కేంద్ర ఆరోగ్య శాఖ ఈ నిర్ణయం తీసుకుంది.

ఈ మేరకు కేంద్ర ప్రభుత్వం అధికారిక గెజిట్ నోటిఫికేషన్‌ను విడుదల చేసింది. డ్రగ్స్ అండ్ కాస్మెటిక్స్ చట్టంలోని షెడ్యూల్-కే నిబంధనల్లో కీలక మార్పులు చేస్తూ ‘సిరప్’ అనే పదాన్ని తొలగించింది. ఈ మార్పు అమల్లోకి రావడంతో ఇప్పటివరకు ప్రిస్క్రిప్షన్ లేకుండానే లభిస్తున్న అనేక దగ్గు సిరప్‌లు ఇకపై వైద్యుల సూచన మేరకే అందుబాటులోకి రానున్నాయి.

ఎందుకు ఈ నిర్ణయం?

గత కొన్నేళ్లుగా భారతదేశంలో తయారైన కొన్ని దగ్గు సిరప్‌లపై తీవ్ర ఆరోపణలు వెల్లువెత్తాయి. ముఖ్యంగా కలుషిత ఔషధాల కారణంగా చిన్నారుల మరణాలు చోటుచేసుకోవడం దేశవ్యాప్తంగా ఆందోళనకు కారణమైంది. కొన్ని మందుల్లో ప్రమాదకర రసాయనాల మోతాదు అధికంగా ఉండటం వల్ల ప్రాణనష్టం జరిగినట్లు దర్యాప్తుల్లో బయటపడింది.

గత ఏడాది రాజస్థాన్‌లో చోటుచేసుకున్న ఘటన దేశాన్ని కుదిపేసింది. కలుషిత దగ్గు సిరప్ సేవించిన కారణంగా 22 మంది చిన్నారులు మృతి చెందారు. అనంతరం నిర్వహించిన పరీక్షల్లో ఆ సిరప్‌లలో డైఎథిలిన్ గ్లైకాల్ అనే ప్రమాదకర రసాయనం అధిక మోతాదులో ఉన్నట్లు తేలింది. సాధారణంగా ఈ రసాయనం మానవ శరీరానికి అత్యంత హానికరంగా పరిగణించబడుతుంది. ముఖ్యంగా పిల్లల్లో మూత్రపిండాలు దెబ్బతినడం, అవయవాలు పనిచేయకపోవడం వంటి తీవ్ర పరిణామాలకు దారితీస్తుంది.

అంతర్జాతీయంగా కూడా వివాదాలు

భారత్‌లో తయారైన కొన్ని దగ్గు సిరప్‌లు విదేశాల్లో కూడా వివాదాలకు కేంద్రబిందువయ్యాయి. గాంబియా, ఉజ్బెకిస్థాన్, కామెరూన్ వంటి దేశాల్లో భారతీయ కంపెనీలు తయారు చేసిన కొన్ని మందులపై ఆరోపణలు వచ్చాయి. అక్కడ కూడా చిన్నారుల ఆరోగ్యంపై తీవ్ర ప్రభావం చూపినట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి.

ఈ పరిణామాల తర్వాత ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) కూడా అప్రమత్తమైంది. కొన్ని ఉత్పత్తులపై హెచ్చరికలు జారీ చేయడంతో పాటు ఔషధ తయారీ ప్రక్రియలపై సమీక్షలు చేపట్టాలని సూచించింది. దీంతో భారత ప్రభుత్వం కూడా మందుల నాణ్యత నియంత్రణ వ్యవస్థను మరింత బలోపేతం చేయాలని నిర్ణయించింది.

షెడ్యూల్-కే అంటే ఏమిటి?

డ్రగ్స్ అండ్ కాస్మెటిక్స్ చట్టంలోని షెడ్యూల్-కే కింద కొన్ని ఔషధాలను ప్రత్యేక పరిస్థితుల్లో ప్రిస్క్రిప్షన్ లేకుండా విక్రయించే అవకాశం ఉండేది. దగ్గు సిరప్‌లు కూడా ఈ పరిధిలో ఉండటంతో సాధారణంగా చాలా ఫార్మసీలు డాక్టర్ చీటీ లేకుండానే వాటిని విక్రయించేవి.

అయితే ఇప్పుడు ‘సిరప్’ అనే పదాన్ని ఆ జాబితా నుంచి తొలగించడంతో పరిస్థితి పూర్తిగా మారిపోయింది. ఇకపై దగ్గు మందుల విక్రయంపై కఠిన నిబంధనలు అమలులోకి రానున్నాయి. ప్రతి విక్రయం చట్టబద్ధమైన వైద్య సూచన ఆధారంగానే జరగాల్సి ఉంటుంది.

ఫార్మసీలకు కొత్త బాధ్యతలు

ఈ నిర్ణయంతో ఫార్మసీలపై కూడా బాధ్యత పెరిగింది. ప్రిస్క్రిప్షన్ లేకుండా దగ్గు సిరప్ విక్రయిస్తే చట్టపరమైన చర్యలు ఎదుర్కోవాల్సి రావచ్చు. అందువల్ల ప్రతి మందు విక్రయానికి సంబంధించి సరైన రికార్డులు నిర్వహించాల్సి ఉంటుంది.

అలాగే డాక్టర్ సూచించిన మోతాదు, వినియోగ విధానం గురించి వినియోగదారులకు సరైన సమాచారం అందించాల్సిన బాధ్యత కూడా ఫార్మసీలపై ఉంటుంది. దీంతో మందుల దుర్వినియోగం కొంతవరకు తగ్గే అవకాశం ఉందని నిపుణులు భావిస్తున్నారు.

వినియోగదారులు ఏం చేయాలి?

ప్రస్తుతం చాలామంది స్వయంగా మందులు కొనుగోలు చేసి వాడే అలవాటు కలిగి ఉన్నారు. ముఖ్యంగా దగ్గు, జలుబు వంటి సమస్యలకు డాక్టర్‌ను సంప్రదించకుండా మెడికల్ షాపుల్లో అందుబాటులో ఉన్న సిరప్‌లను ఉపయోగిస్తుంటారు. కానీ కొత్త నిబంధనల ప్రకారం ఇకపై అలాంటి పరిస్థితి ఉండదు.

వినియోగదారులు ముందుగా వైద్యుడిని సంప్రదించి, ఆయన సూచించిన మందులనే కొనుగోలు చేయాలి. అలాగే కేవలం బ్రాండ్ పేర్లను నమ్మకుండా ప్యాకెట్‌పై ఉన్న సమాచారం, పదార్థాల జాబితా, తయారీ తేదీ, గడువు తేదీ వంటి వివరాలను పరిశీలించడం కూడా అవసరం.

ప్రజారోగ్యానికి మేలు చేస్తుందా?

ఆరోగ్య నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం ఈ నిర్ణయం ప్రజారోగ్య పరిరక్షణకు ఉపయోగపడే అవకాశం ఉంది. అనవసరంగా మందుల వినియోగం తగ్గడంతో పాటు పిల్లలు, వృద్ధుల్లో మందుల వల్ల కలిగే ప్రమాదాలు కూడా తగ్గవచ్చని వారు చెబుతున్నారు.

ముఖ్యంగా కలుషిత ఔషధాలపై కట్టడి చేయడానికి, తయారీ సంస్థల బాధ్యతను పెంచడానికి ఈ నిర్ణయం కీలకంగా మారనుంది. నాణ్యత ప్రమాణాలు పాటించని కంపెనీలపై కఠిన చర్యలు తీసుకునేందుకు కూడా ఇది దోహదపడుతుంది.

మందుల రంగంలో పారదర్శకతకు కొత్త అడుగు

కేంద్ర ప్రభుత్వం తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం ఔషధ రంగంలో పారదర్శకతను పెంచే దిశగా కీలక అడుగుగా భావిస్తున్నారు. నాణ్యమైన మందులు మాత్రమే ప్రజలకు అందేలా చూడడం, ఔషధాల వినియోగంపై నియంత్రణ పెంచడం, ప్రాణాంతక ఘటనలను నివారించడం ఈ నిర్ణయం వెనుక ప్రధాన ఉద్దేశంగా కనిపిస్తోంది.

మొత్తంగా చూస్తే, దగ్గు సిరప్‌ల విక్రయాలపై కొత్త నిబంధనలు సాధారణ ప్రజలకు కొంత అసౌకర్యం కలిగించినా, దీర్ఘకాలంలో ఆరోగ్య భద్రతను పెంచే చర్యగా నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. ఇకపై దగ్గు మందు కొనాలంటే డాక్టర్ చీటీ తప్పనిసరి అనే విషయం ప్రతి ఒక్కరూ గుర్తుంచుకోవాల్సిందే.