ఈ రోజుల్లో అధిక రక్తపోటు (హై బీపీ) సమస్య చాలా సాధారణంగా మారుతోంది. వయస్సుతో సంబంధం లేకుండా యువతలో కూడా ఈ సమస్య కనిపించడం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. చాలామందికి బీపీ ఎందుకు పెరుగుతుందో స్పష్టంగా తెలియదు. అలాగే, ఎక్కువగా ఆలోచించడం వల్ల కూడా బీపీ పెరుగుతుందా అనే ప్రశ్న చాలామందిలో ఉంటుంది. దీనిపై వైద్య నిపుణులు ఏమంటున్నారో తెలుసుకుందాం.
అధిక రక్తపోటు రావడానికి అనేక కారణాలు ఉంటాయి. ముఖ్యంగా అనారోగ్యకరమైన ఆహారపు అలవాట్లు, అధిక ఉప్పు తీసుకోవడం, శారీరక శ్రమ లేకపోవడం, ఊబకాయం, పొగ త్రాగడం, మద్యపానం వంటి జీవనశైలి కారణాలు ప్రధానంగా చెప్పవచ్చు. వీటితో పాటు కుటుంబంలో ఎవరికైనా బీపీ ఉన్నట్లయితే జన్యుపరంగా కూడా వచ్చే అవకాశం ఉంటుంది. దీర్ఘకాలిక వ్యాధులు, వయస్సు పెరగడం కూడా రక్తపోటును ప్రభావితం చేస్తాయి.
ఇక ప్రస్తుతం చాలామందిని ఇబ్బంది పెడుతున్న మరో ముఖ్య అంశం ఒత్తిడి మరియు అతిగా ఆలోచించడం. పని ఒత్తిడి, వ్యక్తిగత సమస్యలు లేదా చిన్న విషయాలపై కూడా నిరంతరం ఆలోచించడం వల్ల మనసు అలసిపోతుంది. దీని ప్రభావం కేవలం మానసిక ఆరోగ్యంపైనే కాకుండా శారీరక ఆరోగ్యంపైనా పడుతుంది.
అతిగా ఆలోచించినప్పుడు శరీరంలో ఒత్తిడి హార్మోన్లు ఎక్కువగా విడుదలవుతాయి. ముఖ్యంగా అడ్రినలిన్, కార్టిసాల్ వంటి హార్మోన్లు పెరగడం వల్ల గుండె వేగం పెరుగుతుంది. రక్తనాళాలు సంకోచించడం వల్ల తాత్కాలికంగా రక్తపోటు పెరిగే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే ఇది ప్రతి ఒక్కరిలో దీర్ఘకాలిక హై బీపీకి నేరుగా కారణం అవుతుందని చెప్పలేం. కానీ దీర్ఘకాలంగా ఒత్తిడిలో ఉండటం మాత్రం హై బీపీ వచ్చే ప్రమాదాన్ని పెంచుతుంది.
వైద్యుల ప్రకారం, ఒక్కసారి ఆందోళన లేదా టెన్షన్ వచ్చినప్పుడు బీపీ కొద్దిగా పెరగడం సహజం. కానీ అదే అలవాటుగా మారి రోజూ ఒత్తిడిలో ఉండటం వల్ల శరీరంపై నిరంతర ప్రభావం పడుతుంది. ఇది క్రమంగా స్థిరమైన అధిక రక్తపోటుకు దారితీయవచ్చు. అందుకే మానసిక ఒత్తిడిని నియంత్రించడం కూడా ఆరోగ్య పరిరక్షణలో ముఖ్య భాగంగా చెప్పబడుతోంది.
అధిక రక్తపోటు ప్రారంభ దశలో స్పష్టమైన లక్షణాలు కనిపించకపోవచ్చు. కొందరిలో తలనొప్పి, తల తిరగడం, అలసట, గుండె వేగం పెరగడం వంటి లక్షణాలు కనిపిస్తాయి. కానీ చాలామందికి ఇది పరీక్షల ద్వారా మాత్రమే గుర్తించబడుతుంది. అందుకే తరచూ బీపీ చెక్ చేయించుకోవడం అవసరం.
బీపీ నియంత్రణలో జీవనశైలి కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది. రోజువారీ వ్యాయామం, నడక, సరైన నిద్ర, సమతుల ఆహారం తీసుకోవడం ఎంతో ముఖ్యం. ఉప్పు ఎక్కువగా ఉన్న ఆహారం, ఫాస్ట్ ఫుడ్ తగ్గించడం మంచిది. అలాగే మానసిక ఒత్తిడిని తగ్గించుకోవడానికి ధ్యానం, యోగా, శ్వాస వ్యాయామాలు ఉపయోగపడతాయి.
అతిగా ఆలోచించే అలవాటు ఉన్నవారు తమ దినచర్యను మార్చుకోవడం అవసరం. పనిలో బిజీగా ఉండటం, హాబీలకు సమయం కేటాయించడం, స్నేహితులు లేదా కుటుంబ సభ్యులతో మాట్లాడటం వంటి చిన్న మార్పులు కూడా ఒత్తిడిని తగ్గించగలవు. అవసరమైతే వైద్య నిపుణుల సలహా తీసుకోవడం కూడా మంచిదే.
మొత్తానికి, అధిక రక్తపోటుకు అనేక కారణాలు ఉన్నప్పటికీ జీవనశైలి, ఆహారపు అలవాట్లు మరియు మానసిక ఒత్తిడి ప్రధాన పాత్ర పోషిస్తాయి. అతిగా ఆలోచించడం తాత్కాలికంగా బీపీ పెంచే అవకాశం ఉన్నా, దీర్ఘకాలంలో దాన్ని నియంత్రించకపోతే సమస్య తీవ్రమవుతుంది. కాబట్టి శరీర ఆరోగ్యంతో పాటు మానసిక ఆరోగ్యాన్ని కూడా సమానంగా చూసుకోవడం అవసరం.
