దక్షిణ భారతదేశంలో అత్యంత ప్రాచీనమైన, విస్తీర్ణం పరంగా అగ్రగామిగా నిలిచిన క్షేత్రాల్లో ఒకటి శ్రీరంగం రంగనాథస్వామి ఆలయం. ‘భూలోక వైకుంఠం’గా పేరుగాంచిన ఈ ఆలయం భక్తి పరంగా మాత్రమే కాకుండా, శిల్పకళా వైభవం, చారిత్రక ప్రాధాన్యం, విశేష విశ్వాసాలతో కూడిన ఎన్నో అద్భుతాలకు నిలయంగా భావించబడుతోంది. 150 ఎకరాలకు పైగా విస్తరించి, ఏడు ప్రాకారాలతో నిర్మితమైన ఈ దేవాలయం ప్రపంచవ్యాప్తంగా భక్తులను ఆకర్షిస్తోంది.
ఈ ఆలయానికి సంబంధించిన కొన్ని విశేషాలు భక్తులను ఆశ్చర్యానికి గురిచేస్తుంటాయి. అందులో ముఖ్యంగా స్వామివారి పాదరక్షలపై ఉన్న విశ్వాసం ప్రత్యేకంగా చెప్పుకోవాలి. ఆలయంలో సమర్పించే పాదరక్షలను కొన్ని నెలలకొకసారి మార్చే సంప్రదాయం ఉంది. ఆ సమయంలో పాత పాదరక్షలు సహజంగానే అరిగిపోయి ఉండటం గమనార్హం. భక్తుల నమ్మకం ప్రకారం, రాత్రివేళల్లో స్వామివారు ఆలయ ప్రాంగణంలో సంచరిస్తారని, అందుకే అవి అరిగిపోతాయని భావిస్తారు.
అలాగే ఆలయంలోని ఒక సన్నిధిలో పురాతన కాలానికి చెందిన వరి గింజలు ఇప్పటికీ నిల్వగా ఉండటమే కాకుండా, అవి పెరుగుతున్నట్లుగా చెప్పబడుతున్న విషయం మరింత ఆసక్తికరంగా నిలుస్తోంది. ఇది ప్రకృతి నియమాలకు అతీతంగా ఉన్న ఒక విశేషంగా భక్తులు భావిస్తున్నారు.
ఆలయ నిర్మాణంలో భాగంగా ఉన్న రాజగోపురం ప్రత్యేక ఆకర్షణ. దాదాపు 200 అడుగులకు పైగా ఎత్తులో నిలిచిన ఈ గోపురం ఆసియాలోనే అత్యంత ఎత్తైన గోపురాల్లో ఒకటిగా గుర్తింపు పొందింది. దీని శిల్పకళ, నిర్మాణ నైపుణ్యం సందర్శకులను ఆకట్టుకుంటుంది.
ఇంకా ఈ క్షేత్రంలో విశిష్టాద్వైత సిద్ధాంత ప్రవర్తకుడు శ్రీ రామానుజాచార్యులుతో సంబంధం ఉన్న విశేషం కూడా ఉంది. ఆయన పరమపదించిన తర్వాత కూడా భౌతిక కాయాన్ని భద్రపరిచినట్లు చెప్పబడుతుంది. నేటికీ ఆ స్థలం భక్తులకు దర్శనమిస్తోంది.
ఆరోగ్యదాయక దేవుడిగా భావించే ధన్వంతరికు ఇక్కడ ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. ప్రతిరోజూ ప్రత్యేక నైవేద్యాన్ని సమర్పించడం ద్వారా ఆరోగ్యానికి సంకేతంగా భావించే సంప్రదాయం కొనసాగుతోంది. ఈ విశ్వాసాలు భక్తులలో మరింత భక్తి భావాన్ని పెంచుతున్నాయి.
పురాణాల ప్రకారం, ఈ దేవాలయంలోని విగ్రహాన్ని శ్రీరాముడు పూజించాడని, తరువాత అది విభీషణుడుకు అందించినట్లు కథనాలు చెబుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యం ఆలయానికి మరింత ఆధ్యాత్మిక ప్రాముఖ్యతను తెచ్చింది.
ఏడు ప్రాకారాలు విశ్వ నిర్మాణానికి ప్రతీకలుగా భావించబడుతుండగా, ఆలయంలోని కొన్ని శిల్పాలు, మండపాలు కూడా ప్రత్యేక ఆకర్షణగా నిలుస్తాయి. సంవత్సరంలో వందల సంఖ్యలో ఉత్సవాలు నిర్వహించడం ద్వారా ఈ క్షేత్రం ఎప్పుడూ కళకళలాడుతూ ఉంటుంది.
అయితే ఈ కథనాలు, విశేషాలు అన్నీ భక్తుల విశ్వాసాలు, పురాణాలు, స్థానిక సంప్రదాయాల ఆధారంగా ప్రచారంలో ఉన్నవే. శాస్త్రీయ ఆధారాలు అందుబాటులో లేవని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. అయినప్పటికీ, ఈ ఆలయం భారతీయ ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయానికి ప్రతీకగా నిలిచి, కోట్లాది భక్తుల విశ్వాసాన్ని నేటికీ నిలబెడుతోంది.
