ప్రపంచ వాతావరణ పరిస్థితులపై మరోసారి ఆందోళన వ్యక్తమవుతోంది. ఇప్పటికే పెరుగుతున్న ఉష్ణోగ్రతలు, వాతావరణ మార్పులు, ప్రకృతి వైపరీత్యాలతో ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్న ప్రపంచానికి ఇప్పుడు ‘గాడ్జిలా ఎల్నినో’ అనే కొత్త హెచ్చరిక చర్చనీయాంశంగా మారింది. వాతావరణ శాస్త్రవేత్తల అంచనాల ప్రకారం, రాబోయే కాలంలో ఎల్నినో ప్రభావం సాధారణ స్థాయిని మించి తీవ్రరూపం దాల్చే అవకాశం కనిపిస్తోంది. దీంతో ప్రపంచంలోని అనేక దేశాల్లో వాతావరణ పరిస్థితులు గణనీయంగా మారవచ్చని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
ఎల్నినో అనేది కొత్తగా ఏర్పడే ప్రకృతి విపత్తు కాదు. ఇది భూమి వాతావరణ వ్యవస్థలో సహజంగా జరిగే ఒక ప్రక్రియ. అయితే కొన్ని సందర్భాల్లో దీని ప్రభావం చాలా ఎక్కువగా ఉండటం వల్ల ప్రపంచవ్యాప్తంగా వాతావరణ పరిస్థితులపై దీర్ఘకాలిక ప్రభావం పడుతుంది. ప్రస్తుతం శాస్త్రవేత్తలు గమనిస్తున్న పరిస్థితులు గతంలో నమోదైన కొన్ని బలమైన ఎల్నినో సంఘటనలను గుర్తుకు తెస్తున్నాయని చెబుతున్నారు.
సాధారణంగా పసిఫిక్ మహాసముద్రంలోని భూమధ్యరేఖ ప్రాంతంలో సముద్ర జలాల ఉష్ణోగ్రతలు ఒక నిర్దిష్ట స్థాయిలో ఉంటాయి. కానీ కొన్ని సంవత్సరాల్లో ఈ ప్రాంతంలో సముద్ర జలాలు అసాధారణంగా వేడెక్కుతాయి. ఈ మార్పు కారణంగా గాలి ప్రవాహాలు, వర్షపాత విధానాలు, సముద్ర ప్రవాహాల్లో మార్పులు చోటుచేసుకుంటాయి. ఈ మొత్తం ప్రక్రియను ఎల్నినోగా పిలుస్తారు.
ఈసారి పరిస్థితి మరింత ప్రత్యేకంగా ఉండవచ్చని వాతావరణ నిపుణులు భావిస్తున్నారు. పసిఫిక్ మహాసముద్రం లోతుల్లో నిల్వ ఉన్న వేడి నీరు వేగంగా ఉపరితలం వైపు కదులుతోందని పరిశోధనలు సూచిస్తున్నాయి. ఈ పరిణామం కారణంగా సాధారణ ఎల్నినో కంటే ఎక్కువ ప్రభావం కనిపించే అవకాశముందని శాస్త్రవేత్తలు అంచనా వేస్తున్నారు. దీని తీవ్రతను సూచించడానికి కొందరు పరిశోధకులు దీనిని ‘గాడ్జిలా ఎల్నినో’గా పేర్కొంటున్నారు.
ప్రపంచ వాతావరణ పరిస్థితులను పర్యవేక్షించే పలు అంతర్జాతీయ సంస్థలు కూడా ఈ అంశంపై ప్రత్యేక దృష్టి సారించాయి. వాతావరణ మార్పుల నేపథ్యంలో ఇప్పటికే భూమి సగటు ఉష్ణోగ్రతలు పెరుగుతున్నాయి. శిలాజ ఇంధనాల వినియోగం, పారిశ్రామిక కాలుష్యం, అడవుల నరికివేత వంటి కారణాల వల్ల గ్లోబల్ వార్మింగ్ సమస్య మరింత తీవ్రంగా మారింది. ఈ పరిస్థితుల్లో బలమైన ఎల్నినో ఏర్పడితే దాని ప్రభావం మరింత ఎక్కువగా ఉండే అవకాశం ఉందని నిపుణులు చెబుతున్నారు.
ఎల్నినో ప్రభావం ప్రపంచంలోని అన్ని ప్రాంతాల్లో ఒకే విధంగా ఉండదు. కొన్ని దేశాల్లో భారీ వర్షాలు కురవవచ్చు. మరికొన్ని ప్రాంతాల్లో తీవ్రమైన కరువు పరిస్థితులు ఏర్పడే అవకాశం ఉంటుంది. వర్షాల పంపిణీలో అసమతుల్యత ఏర్పడటం వల్ల వ్యవసాయ రంగంపై ప్రత్యక్ష ప్రభావం పడుతుంది. పంటల దిగుబడులు తగ్గిపోవడం, నీటి కొరత పెరగడం వంటి సమస్యలు తలెత్తవచ్చు.
వ్యవసాయ ఆధారిత దేశాలకు ఇది పెద్ద సవాలుగా మారే అవకాశం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. వర్షాలపై ఆధారపడి సాగు చేసే ప్రాంతాల్లో పంటల నష్టం జరిగే ప్రమాదం ఉంటుంది. మరోవైపు కొన్ని ప్రాంతాల్లో అధిక వర్షాలు కురవడం వల్ల వరదలు, భూస్ఖలనాలు సంభవించే అవకాశాలు కూడా పెరుగుతాయి. దీంతో ఆహార ఉత్పత్తి, సరఫరా వ్యవస్థలపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది.
ఎల్నినో ప్రభావం కేవలం వ్యవసాయ రంగానికే పరిమితం కాదు. ప్రజారోగ్యంపైనా దీని ప్రభావం ఉండవచ్చు. అధిక ఉష్ణోగ్రతల కారణంగా వడదెబ్బ కేసులు పెరిగే అవకాశం ఉంది. కొన్ని ప్రాంతాల్లో నీటి కొరత తలెత్తవచ్చు. అలాగే వర్షాల విధానంలో మార్పుల కారణంగా కొన్ని అంటువ్యాధులు వ్యాపించే అవకాశాలు కూడా పెరుగుతాయని ఆరోగ్య నిపుణులు చెబుతున్నారు.
సముద్ర జీవావరణ వ్యవస్థపై కూడా ఎల్నినో ప్రభావం ఉంటుంది. సముద్ర జలాల ఉష్ణోగ్రతలు పెరగడం వల్ల చేపల సంచారం, వాటి పెరుగుదలపై ప్రభావం పడుతుంది. దీంతో చేపల వేటపై ఆధారపడే మత్స్యకారులకు ఇబ్బందులు ఎదురయ్యే అవకాశం ఉంది. కొన్ని ప్రాంతాల్లో చేపల లభ్యత తగ్గిపోవడం వల్ల ఆర్థిక ప్రభావం కూడా కనిపించవచ్చు.
ఇక విద్యుత్ వినియోగంపై కూడా ప్రభావం ఉండవచ్చని నిపుణులు చెబుతున్నారు. ఉష్ణోగ్రతలు పెరిగితే శీతలీకరణ పరికరాల వినియోగం అధికమవుతుంది. ఫలితంగా విద్యుత్ డిమాండ్ పెరిగే అవకాశం ఉంటుంది. నీటి నిల్వలు తగ్గితే జలవిద్యుత్ ఉత్పత్తిపై కూడా ప్రభావం పడవచ్చు.
ప్రపంచంలోని అనేక దేశాలు ఇప్పటికే వాతావరణ మార్పుల ప్రభావాలను ఎదుర్కొంటున్నాయి. అలాంటి సమయంలో బలమైన ఎల్నినో ఏర్పడితే పరిస్థితులు మరింత క్లిష్టంగా మారవచ్చని శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు. అందుకే వాతావరణ సూచనలను నిరంతరం పరిశీలిస్తూ ముందస్తు చర్యలు తీసుకోవాలని ప్రభుత్వాలకు సూచిస్తున్నారు.
అయితే ఎల్నినో ప్రభావం ఎంత తీవ్రంగా ఉంటుందనే అంశంపై తుది అంచనాలు ఇంకా కొనసాగుతున్నాయి. వాతావరణ వ్యవస్థ చాలా సంక్లిష్టమైనది కావడంతో ఖచ్చితమైన ప్రభావాన్ని ముందుగానే చెప్పడం కష్టం. అయినప్పటికీ ప్రస్తుతం కనిపిస్తున్న సంకేతాలు జాగ్రత్త అవసరమని సూచిస్తున్నాయి.
మొత్తానికి ‘గాడ్జిలా ఎల్నినో’గా పిలుస్తున్న ఈ వాతావరణ పరిణామం ప్రపంచ దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది. పెరుగుతున్న ఉష్ణోగ్రతలు, మారుతున్న వర్షపాత నమూనాలు, వ్యవసాయం, ప్రజారోగ్యం, పర్యావరణంపై పడే ప్రభావాల కారణంగా రాబోయే నెలలు కీలకంగా మారనున్నాయి. పరిస్థితులను నిరంతరం గమనిస్తూ ముందస్తు ప్రణాళికలు సిద్ధం చేసుకోవడం ద్వారా మాత్రమే దీని ప్రభావాన్ని కొంత మేర తగ్గించగలమని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
