రోహిణి కార్తె వచ్చిందంటే తెలుగు రాష్ట్రాల్లో వేసవి తీవ్రత ఒక్కసారిగా పెరుగుతుందన్న భావన చాలామందిలో ఉంటుంది. ఎండలు మామూలుగా కాకుండా “రోళ్లు పగిలేంత వేడి” ఉంటుందని పెద్దలు చెబుతుంటారు. ప్రతి ఏడాది ఈ కాలం వస్తే చిన్నారులు, వృద్ధులపై ప్రత్యేక జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం కూడా సాధారణంగా కనిపిస్తుంది. అసలు ఈ రోహిణి కార్తె ఎప్పుడు వస్తుంది? దీనిపై ఇంత భయం ఎందుకు ఉంటుందో ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.
ఖగోళ శాస్త్రం ప్రకారం సూర్యుడు ప్రతి కొన్ని రోజులకోసారి ఒక నక్షత్ర సమూహం నుంచి మరో నక్షత్ర సమూహంలోకి ప్రవేశిస్తాడు. ఈ క్రమంలో సూర్యుడు రోహిణి నక్షత్రంలోకి ప్రవేశించే కాలాన్ని “రోహిణి కార్తె”గా పిలుస్తారు. సాధారణంగా ఇది మే చివరి వారంలో ప్రారంభమై జూన్ మొదటి వారం వరకు కొనసాగుతుందని పంచాంగాల ఆధారంగా చెప్పబడుతుంది. ఈ సమయంలోనే వేసవి ఉష్ణోగ్రతలు అత్యధిక స్థాయికి చేరుతాయి.
ఈ కార్తె సమయంలో ఎండ తీవ్రత ఎక్కువగా ఉండటానికి కారణం సూర్యుడు భూమికి మరింత ప్రత్యక్షంగా ప్రభావం చూపే స్థితిలో ఉండడమేనని నిపుణులు చెబుతారు. భూమిపై ఉష్ణోగ్రతలు పెరగడం, వేడి గాలులు వీచడం, వాతావరణం పొడిగా మారడం వంటి పరిస్థితులు ఈ రోజుల్లో ఎక్కువగా కనిపిస్తాయి. అందుకే ఇది వేసవిలో అత్యంత వేడిగా ఉండే దశగా గుర్తించబడుతుంది.
గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో పెద్దలు “రోళ్లు కూడా పగిలేంత ఎండలు” అని చెప్పడం వినిపిస్తుంది. ఇది శాస్త్రీయంగా అక్షరాలా నిజం కాకపోయినా, ఉష్ణోగ్రతల తీవ్రతను వ్యక్తపరచడానికి ఉపయోగించే మాటగా చెప్పవచ్చు. ఈ కాలంలో భూమి ఉపరితలం చాలా వేడిగా మారిపోవడం వల్ల రాళ్లు, మట్టి పొరలు పొడిబారిపోతాయి. దాంతో పగుళ్లు ఏర్పడే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుంది. ఈ కారణంగానే ఈ మాట ప్రజల్లో స్థిరపడిపోయింది.
రోహిణి కార్తె సమయంలో మధ్యాహ్నం వేళల్లో ఎండ తీవ్రత అత్యధికంగా ఉంటుంది. గంటల తరబడి సూర్యకిరణాలు నేరుగా పడటం వల్ల శరీరంలో నీటి శాతం తగ్గిపోవడం, డీహైడ్రేషన్ సమస్యలు రావడం సాధారణం. అలాగే వేడి గాలుల ప్రభావంతో వడదెబ్బలు కూడా ఎక్కువగా నమోదవుతాయి. ఈ కారణంగా ఆరోగ్య నిపుణులు ఈ సమయంలో అవసరం లేకుండా బయటకు వెళ్లకూడదని సూచిస్తారు.
ఈ కాలంలో అగ్ని ప్రమాదాల ప్రమాదం కూడా పెరుగుతుందని అధికారులు చెబుతుంటారు. పొడి వాతావరణం కారణంగా చిన్న మంటలు కూడా త్వరగా వ్యాపించే అవకాశం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా వ్యవసాయ ప్రాంతాల్లో జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం అవసరం.
రోహిణి కార్తె తర్వాత మృగశిర కార్తె ప్రారంభమవుతుంది. ఇది వర్షాకాలానికి సంకేతంగా భావిస్తారు. ఆ తర్వాత ఆరుద్ర కార్తెతో వర్షాలు క్రమంగా పెరుగుతాయని పంచాంగాల్లో పేర్కొంటారు. ఈ మార్పులే ఋతువుల మార్పుకు సంకేతాలుగా భావించబడతాయి.
మొత్తం మీద రోహిణి కార్తె అనేది వేసవిలో అత్యంత వేడి దశగా ప్రజల్లో గుర్తింపు పొందింది. శాస్త్రీయంగా ఇది సూర్యుని స్థితి మార్పుల కారణంగా జరిగే కాలమని చెబుతారు. అయితే ప్రజల నమ్మకాలు, అనుభవాలు దీనికి మరింత భయాన్ని జోడించాయి. అందుకే ఈ సమయంలో ఆరోగ్య జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం అత్యంత అవసరమని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
డిస్క్లైమర్: ఈ కథనం సంప్రదాయ విశ్వాసాలు మరియు పంచాంగ సమాచారం ఆధారంగా మాత్రమే రూపొందించబడింది. దీనిని శాస్త్రీయ నిర్ధారణగా పరిగణించకూడదు.
