నేటి పట్టణ జీవనశైలిలో డెంగీ ప్రమాదం కొత్త రూపం దాల్చుతోంది. ఒకప్పుడు మురుగు నీరు, చెత్త ప్రదేశాలు ప్రధాన కారణాలుగా భావించిన ఈ వ్యాధి, ఇప్పుడు ఇంటి పరిసరాల్లోనే వ్యాపిస్తోందని ఆరోగ్య నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా నగరాల్లో నివసించే వారు, అపార్ట్మెంట్లలో ఉండేవారు ఎక్కువగా ఈ ప్రమాదానికి గురవుతున్నట్లు తాజా పరిశీలనలు సూచిస్తున్నాయి. పరిశుభ్రమైన నీటిలోనే పెరిగే ఏడెస్ జాతి దోమలు ఈ మార్పుకు కారణమని చెబుతున్నారు.
ఇళ్లలోనే ఎక్కువ సమయం గడిపే వారికి డెంగీ ప్రమాదం పెరగడం ఆందోళన కలిగించే విషయం. ఈ దోమలు పగటిపూట కూడా కుడతాయి కాబట్టి రాత్రిపూట మాత్రమే జాగ్రత్తలు సరిపోవు. లిఫ్టులు, మెట్లు ద్వారా ఎత్తైన అంతస్తులకు కూడా సులభంగా చేరుకునే వీటి స్వభావం వల్ల, “పై ఫ్లోర్లో ఉన్నాం కాబట్టి సేఫ్” అనే భావన తప్పని నిపుణులు చెబుతున్నారు. జనసాంద్రత పెరగడం, నీటి నిల్వలపై నిర్లక్ష్యం కూడా వ్యాప్తిని వేగవంతం చేస్తున్నాయి.
ఇంటి లోపలే దోమలకు అనుకూల వాతావరణం ఏర్పడటం పెద్ద సమస్యగా మారింది. ఫ్రిజ్ వెనుక ఉన్న డ్రిప్ ట్రేలో నిలిచే నీరు, పూల కుండీల కింద ప్లేట్లలో పేరుకుపోయే నీరు, ఎయిర్ కూలర్లు లేదా ఏసీ యూనిట్ల వద్ద ఉండే తేమ—all ఇవి దోమల పెరుగుదలకు కారణమవుతున్నాయి. అలాగే బాల్కనీల్లో పడేసిన పాత డబ్బాలు, టైర్లు, వాడని బకెట్లు వంటి వాటిలో నిలిచిన నీరు కూడా ప్రమాదకరం.
నిపుణుల ప్రకారం, డెంగీ నివారణలో ప్రధానంగా చేయాల్సింది ఇంటి పరిసరాలను శుభ్రంగా ఉంచడమే. నీరు ఎక్కడా నిల్వ ఉండకుండా ప్రతి రెండు మూడు రోజులకు ఒకసారి తనిఖీ చేయాలి. పూల కుండీలు, నీటి ట్రేలు తరచుగా శుభ్రం చేయాలి. కిటికీలకు దోమతెరలు అమర్చడం, పగటిపూట కూడా రిపెల్లెంట్స్ వాడటం మంచిదని సూచిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా చిన్నపిల్లలు, వృద్ధులు అదనపు జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి.
డెంగీ లక్షణాలు కనిపించినప్పుడు ఆలస్యం చేయకుండా వైద్యులను సంప్రదించడం అత్యంత అవసరం. అధిక జ్వరం, శరీర నొప్పులు, తలనొప్పి వంటి సూచనలు ఉంటే వెంటనే పరీక్షలు చేయించుకోవాలి. సరైన సమయంలో చికిత్స ప్రారంభిస్తే ప్రమాదాన్ని తగ్గించుకోవచ్చు.
ప్రస్తుత పరిస్థితుల్లో డెంగీని కేవలం బయట సమస్యగా కాకుండా, ఇంటి భద్రతకు సంబంధించిన అంశంగా చూడాల్సిన అవసరం ఉంది. చిన్న చిన్న అలవాట్ల మార్పుతో పెద్ద ప్రమాదాన్ని దూరం చేయవచ్చని నిపుణులు చెబుతున్నారు.
