హిందూ పురాణాల్లో సతీదేవి, పరమశివుడు, దక్షుడి యజ్ఞం చుట్టూ తిరిగే కథనం అత్యంత ప్రసిద్ధి చెందినది. ఈ గాథలో దాగి ఉన్న భావాలు, ఆధ్యాత్మిక సందేశాలు ఇప్పటికీ భక్తులను ఆలోచింపజేస్తూనే ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా సతీదేవి శరీరాన్ని మహావిష్ణువు ఎందుకు విభజించాల్సి వచ్చిందన్న ప్రశ్నకు సంబంధించిన వివరణకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యత ఉంది.
పురాణాల ప్రకారం, ప్రజాపతి దక్షుడు ఒక భారీ యజ్ఞాన్ని నిర్వహించేందుకు సిద్ధమవుతాడు. అయితే ఆ యజ్ఞానికి తన అల్లుడు అయిన పరమశివుడిని, కూతురు సతీదేవిని ఆహ్వానించడు. దానికి కారణం గతంలో జరిగిన ఒక సంఘటనగా చెబుతారు. దక్షుడిని శివుడు పట్టించుకోలేదనే భావనతో అతనిపై అసంతృప్తి పెంచుకున్న దక్షుడు, తన యజ్ఞానికి శివపార్వతులను దూరంగా ఉంచుతాడు.
ఈ విషయం తెలిసినా, తండ్రి ఇంటి పట్ల ఉన్న అనురాగంతో సతీదేవి ఆహ్వానం లేకుండానే యజ్ఞానికి చేరుకుంటుంది. అయితే అక్కడ ఆమెకు గౌరవం దక్కదు. అంతేకాదు, తన భర్తను అవమానించిన తీరు ఆమెను తీవ్రంగా కలిచివేస్తుంది. ఈ అవమానాన్ని తట్టుకోలేక, సతీదేవి యోగాగ్నిలో ప్రవేశించి ప్రాణాలు త్యజించిందని పురాణాలు చెబుతున్నాయి.
ఈ ఘటన శివుడికి తీవ్ర వేదన కలిగిస్తుంది. ఆవేదనతో పాటు ఆగ్రహం కూడా ఉద్ధృతమవుతుంది. దక్షుడి యజ్ఞాన్ని ధ్వంసం చేయడానికి వీరభద్రుడిని సృష్టించిన శివుడు, సతీదేవి దేహాన్ని భుజాన వేసుకుని తాండవం చేస్తూ సృష్టిలో కల్లోలం సృష్టిస్తాడు. ఈ పరిస్థితి కొనసాగితే లోక స్థితి దెబ్బతింటుందని దేవతలు భావిస్తారు.
అప్పుడు లోక సంరక్షణ కోసం మహావిష్ణువు జోక్యం చేసుకున్నాడని పురాణాలు చెబుతున్నాయి. శివుడి తాండవాన్ని ఆపేందుకు, ఆయనను సాధారణ స్థితికి తీసుకురావాలనే ఉద్దేశంతో విష్ణువు తన సుదర్శన చక్రాన్ని ప్రయోగిస్తాడు. ఆ చక్రంతో సతీదేవి దేహాన్ని విభజించడం ద్వారా శివుడి వ్యథను తగ్గించడమే కాకుండా, తాండవాన్ని నిలిపివేయగలిగాడని విశ్వసిస్తారు.
సతీదేవి శరీర భాగాలు భూమిపై పలు ప్రాంతాల్లో పడ్డాయని, ఆ ప్రదేశాలు తరువాత పవిత్ర క్షేత్రాలుగా ప్రసిద్ధి చెందాయని పురాణ గాథలు చెబుతున్నాయి. ఇవే శక్తిపీఠాలుగా భక్తుల పూజలను అందుకుంటున్నాయి. దేశవ్యాప్తంగా విస్తరించిన ఈ శక్తిపీఠాల్లో కొన్ని అత్యంత ప్రాముఖ్యంతో “అష్టాదశ శక్తిపీఠాలు”గా గుర్తింపు పొందాయి.
ఈ కథనం కేవలం పౌరాణిక సంఘటన మాత్రమే కాదు, దైవ తత్త్వాన్ని ప్రతిబింబించే ఒక భావనగా కూడా భావించబడుతుంది. సృష్టి, స్థితి, లయలకు సంబంధించిన సమతుల్యతను కాపాడేందుకు దేవతలు చేసే చర్యల్ని ఈ గాథ సూచిస్తుందని పండితులు వివరిస్తున్నారు. భక్తి, గౌరవం, కుటుంబ బంధాల ప్రాధాన్యత వంటి అంశాలను కూడా ఈ కథలో ప్రతిబింబింపజేశారు.
