2025 సెప్టెంబర్లో నేపాల్లో జరిగిన రాజకీయ సంక్షోభం దేశవ్యాప్తంగా తీవ్ర ఉద్రిక్తతలకు దారితీసింది. జనరేషన్ Z (Gen Z) యువత ఆధ్వర్యంలో నిర్వహించిన నిరసనలు, అవినీతి మరియు సోషల్ మీడియా నిషేధంపై ప్రారంభమై, తీవ్రరూపం దాల్చాయి. ఈ ఆందోళనల తీవ్రతతో ప్రధానమంత్రి కేపీ శర్మ ఓలీ తన పదవికి రాజీనామా చేయవలసి వచ్చింది. ఈ గందరగోళ పరిస్థితుల మధ్య, నేపాల్లోని పలు జైళ్ల నుంచి సుమారు 1,500 మంది ఖైదీలు తప్పించుకున్నారు, ఇది దేశంలో చట్టం మరియు శాంతిభద్రతల సమస్యను మరింత తీవ్రతరం చేసింది.

ధంగాధి జైలు ఘటన
నేపాల్లోని పశ్చిమ ప్రావిన్స్ కైలాలి జిల్లా రాజధాని ధంగాధిలోని నగర జైలు నుంచి సెప్టెంబర్ 9, 2025 సమయంలో జరిగిన ఆందోళనల నేపథ్యంలో 629 మంది ఖైదీలు తప్పించుకున్నారు. ఈ జైలులో ఘర్షణలకు ముందు 697 మంది ఖైదీలు ఉన్నారు. ఆందోళనల సమయంలో జైలు భద్రతా వ్యవస్థలు కుప్పకూలడంతో ఈ ఖైదీలు పారిపోయే అవకాశం పొందారు.
ఒక ఖైదీ యొక్క అసాధారణ నిర్ణయం
ఈ ఘటనలో ఒక ఆసక్తికరమైన విషయం ఏమిటంటే, తప్పించుకున్న ఖైదీలలో ఒక వ్యక్తి మూడు రోజుల తర్వాత స్వచ్ఛందంగా జైలుకు తిరిగి వచ్చి లొంగిపోయాడు. ఈ నిర్ణయం వెనుక ప్రధాన కారణం ఆందోళనలు సద్దుమణిగి, ప్రభుత్వం స్థిరపడిన తర్వాత తప్పించుకున్న ఖైదీలకు రెట్టింపు శిక్ష విధించబడుతుందనే భయం. ఈ ఖైదీ తన కుటుంబ సభ్యుల సలహాతో జైలుకు తిరిగి వచ్చాడు.
ఈ ఖైదీ మాట్లాడుతూ, “జైలు నుంచి తప్పించుకున్న తర్వాత నేను స్వేచ్ఛగా ఉన్నప్పటికీ, పోలీసులు నన్ను మళ్లీ పట్టుకుంటే అది జైలు నిబంధనలకు విరుద్ధంగా ఉంటుంది. దీనివల్ల నా శిక్ష పెరిగే ప్రమాదం ఉంది. అందుకే తిరిగి జైలుకు వచ్చి లొంగిపోయాను,” అని వివరించాడు.
జైలు గేటు వద్ద ఆసక్తికర సంఘటన
ఈ ఖైదీ జైలుకు తిరిగి వచ్చినప్పుడు జైలు గేటుకు తాళం వేసి ఉంది, లోపల సిబ్బంది ఉన్నప్పటికీ బయట గేటు మూసి ఉంది. అతను గేటు వద్ద నిలబడి, “నేను లొంగిపోతాను, నన్ను జైల్లోకి తీసుకోండి,” అని పలుమార్లు అరిచాడు. అయితే, సిబ్బంది అతన్ని వెంటనే పట్టించుకోలేదు. చివరకు ఒక గార్డు అతని వద్దకు వచ్చి, “మళ్లీ జైల్లోకి ఎందుకు రావాలనుకుంటున్నావు?” అని ప్రశ్నించాడు. ఖైదీ తన కారణాలను వివరించిన తర్వాత, గార్డు పై అధికారులకు సమాచారం అందించాడు. అధికారుల అనుమతితో ఆ ఖైదీని తిరిగి జైల్లోకి అనుమతించారు.
నేపాల్ రాజకీయ సంక్షోభం నేపథ్యం
నేపాల్లో ఈ నిరసనలు సోషల్ మీడియా నిషేధం మరియు అవినీతి ఆరోపణలపై ప్రారంభమై, త్వరలోనే రాజకీయ సంక్షోభంగా మారాయి. ఈ ఆందోళనల సమయంలో:
- మరణాలు: సెప్టెంబర్ 8న పోలీసులు నిరసనకారులపై కాల్పులు జరపడంతో 19 మంది మరణించగా, సెప్టెంబర్ 10 నాటికి మరణాల సంఖ్య 25కి చేరింది.
- ఆస్తి నష్టం: ఆందోళనకారులు పార్లమెంట్ భవనం, సుప్రీం కోర్టు, మరియు పలు ప్రభుత్వ కార్యాలయాలను తగలబెట్టారు.
- జైళ్ల నుంచి తప్పించుకోవడం: ధంగాధి జైలుతో పాటు, దిల్లీ బజార్ జైలు సహా ఇతర జైళ్ల నుంచి సుమారు 7,000 మంది ఖైదీలు తప్పించుకున్నారని నివేదికలు తెలిపాయి.
నేపాల్లో 2025 సెప్టెంబర్లో జరిగిన రాజకీయ సంక్షోభం దేశంలో శాంతిభద్రతలను కలచివేసింది. ధంగాధి జైలు నుంచి 629 మంది ఖైదీలు తప్పించుకోగా, ఒక ఖైదీ స్వచ్ఛందంగా తిరిగి జైలుకు వచ్చి లొంగిపోవడం ఈ గందరగోళ సమయంలో ఒక అసాధారణ ఘటనగా నిలిచింది. ఈ సంఘటనలు నేపాల్లో చట్టం మరియు శాంతిభద్రతల పునరుద్ధరణ అవసరాన్ని హైలైట్ చేస్తున్నాయి.

































