హిందూ సంప్రదాయంలో శక్తి ఆరాధనకు అత్యంత ప్రాధాన్యం ఉంది. దేవీ మహిమను ప్రతిబింబించే పవిత్ర క్షేత్రాలుగా ప్రసిద్ధి చెందిన అష్టాదశ శక్తి పీఠాలు భక్తుల విశ్వాసానికి ప్రతీకలుగా నిలిచాయి. పురాణాల ప్రకారం సతీదేవి శరీర భాగాలు భూమిపై పడిన ప్రాంతాలే ఈ శక్తి పీఠాలుగా వెలిశాయని నమ్మకం. భారతదేశంతో పాటు శ్రీలంక, పాక్ ఆక్రమిత కశ్మీర్ ప్రాంతాల్లో కూడా ఈ పవిత్ర క్షేత్రాలు ఉన్నట్లు ఆధ్యాత్మిక గ్రంథాలు చెబుతున్నాయి.
దక్షుడు నిర్వహించిన యాగంలో శివుడిని అవమానించడంతో సతీదేవి ఆత్మాహుతి చేసుకుందని పురాణ కథనం చెబుతుంది. ఆ బాధను తట్టుకోలేని శివుడు ఆమె దేహాన్ని మోసుకుంటూ తాండవం చేయగా, సృష్టి సమతుల్యత కోసం శ్రీమహావిష్ణువు సుదర్శన చక్రంతో సతీదేవి శరీరాన్ని ఖండాలుగా చేశాడని విశ్వాసం. ఆ శరీర భాగాలు పడిన ప్రాంతాలే శక్తి పీఠాలుగా పూజలు అందుకుంటున్నాయి.
ప్రస్తుతం ప్రధానంగా 18 పవిత్ర క్షేత్రాలను అష్టాదశ శక్తి పీఠాలుగా భావిస్తారు. అయితే కొన్ని పురాణాలు 51, 52 లేదా 108 శక్తి పీఠాల గురించీ ప్రస్తావిస్తాయి. అయినప్పటికీ ఆధ్యాత్మికంగా అత్యంత ప్రాధాన్యం పొందిన 18 క్షేత్రాలనే భక్తులు ఎక్కువగా దర్శించుకుంటుంటారు.
శ్రీలంకలోని త్రింకోమలిలో శాంకరి దేవి పీఠం ఉంది. ఇది తొలి శక్తి పీఠంగా పరిగణించబడుతుంది. తమిళనాడులోని కాంచీపురంలో కామాక్షి అమ్మవారు శక్తి స్వరూపిణిగా కొలువై ఉన్నారు. కర్ణాటకలోని మైసూరు చాముండేశ్వరి ఆలయం మహిషాసుర మర్దినిగా ప్రసిద్ధి చెందగా, తెలంగాణలోని ఆలంపూర్ జోగులాంబ దేవి దక్షిణ భారతదేశంలోని ముఖ్యమైన శక్తి పీఠాల్లో ఒకటిగా గుర్తింపు పొందింది.
ఆంధ్రప్రదేశ్లో రెండు ప్రధాన శక్తి పీఠాలు ప్రత్యేక స్థానం సంపాదించుకున్నాయి. శ్రీశైలంలో భ్రమరాంబికా దేవి, ద్రాక్షారామంలో మాణిక్యాంబ అమ్మవారు భక్తులకు దర్శనమిస్తారు. అలాగే పిఠాపురంలోని పురుహూతికా దేవి ఆలయం కూడా శక్తి పీఠంగా ఎంతో ప్రాచుర్యం పొందింది. ఈ క్షేత్రాలకు ప్రతిరోజూ వేలాది మంది భక్తులు తరలివస్తుంటారు.
అస్సాంలోని కామాఖ్య దేవాలయం తంత్ర సాధనలకు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. హిమాచల్ ప్రదేశ్లోని జ్వాలాముఖి ఆలయంలో సహజ అగ్నిజ్వాలల రూపంలో అమ్మవారు దర్శనమివ్వడం విశేషం. వారణాసిలో విశాలాక్షి అమ్మవారి ఆలయం మోక్ష క్షేత్రంగా భావిస్తారు.
పాక్ ఆక్రమిత కశ్మీర్లోని శారదా పీఠం విద్యాదేవి సరస్వతికి అంకితమైన పవిత్ర స్థలంగా గుర్తింపు పొందింది. ఒకప్పుడు ఇది ప్రముఖ విద్యా కేంద్రంగా వెలుగొందినట్లు చారిత్రక ఆధారాలు చెబుతున్నాయి.
ఈ శక్తి పీఠాలు కేవలం ఆలయాలే కాదు.. భక్తి, తంత్ర, ఆధ్యాత్మిక సాధనలకు కేంద్రాలుగా కూడా ప్రసిద్ధి చెందాయి. దేశం నలుమూలల నుంచి భక్తులు ఈ క్షేత్రాలను దర్శించి అమ్మవారి ఆశీస్సులు పొందాలని విశ్వసిస్తారు.
గమనిక: ఈ కథనంలో పేర్కొన్న అంశాలు పురాణాలు, ప్రాంతీయ విశ్వాసాలు, పండితులు చెబుతున్న వివరాల ఆధారంగా మాత్రమే అందించబడ్డాయి. వీటికి శాస్త్రీయ ఆధారాలు ఉండకపోవచ్చు.
